Zdarza Ci się czasem obserwować, jak ktoś pracuje na komputerze i wszystko robi tak sprawnie i szybko? Zupełnie, jakby znał jakiś sekret. Cóż… często zna – sekret skrótów klawiszowych!
Kilka kombinacji palcami na klawiaturze i nagle nie trzeba przekopywać się przez menu, żeby wykonać jakąś czynność, czy w nieskończoność machać myszą. Niezależnie czy mowa o programach tekstowych czy funkcjach systemu – wszędzie można kliknąć mniej i zrobić więcej. Jeśli chcesz pracować szybciej i wygodniej, ten artykuł jest właśnie dla Ciebie. Będzie konkretnie: co to są skróty klawiszowe, dlaczego warto ich używać i które z nich naprawdę robią różnicę — w Wordzie, Excelu i poza nimi.
Skróty klawiszowe Windows, które warto znać (w systemach 10, 11 i innych)
Skróty klawiszowe to nic innego jak rozmaite kombinacje przycisków na klawiaturze, które spełniają konkretne zadania – zadania, do których wykonania zwykle musimy użyć myszki, przeszukać rozwijane menu ukryte pod jej prawym przyciskiem lub znaleźć konkretną funkcję/opcję w systemie. Dzięki skrótom klawiszowym możemy niebywale skrócić i ułatwić te procesy.
Jakie są najbardziej przydatne skróty klawiszowe na komputerach Windows?
- Ctrl + Z — cofnij ostatnio wykonaną czynność
- Ctrl + Y — powtórz ostatnio wykonaną czynność
- Ctrl + F — znajdź
- Ctrl + N — utwórz nowy plik/folder/dokument
- Ctrl + S — zapisz
- Ctrl + C — kopiuj
- Ctrl + X — wytnij
- Ctrl + V — wklej
- Ctrl + F4 — zamknij dokument
- Ctrl + A — zaznacz cały tekst lub wszystkie elementy
- Ctrl + D (lub Delete) — przenieś zaznaczenie do kosza
- Ctrl + R (lub F5) — odśwież widok
- Ctrl + strzałka + spacja — zaznacz pojedyncze elementy w oknie programu lub na pulpicie
- Ctrl + Esc — otwórz menu Start
- Ctrl + Alt + Delete — uruchom ekran z opcjami: zmiana użytkownika, wyłączenie systemu, blokada komputera, Menadżer zadań
- Ctrl + Shift + Esc — otwórz Menadżera zadań
- Ctrl + Shift — zmień układ klawiatury
- Shift + Delete — usuń element bez przenoszenia do kosza
- Shift + F10 — otwórz menu kontekstowe (jak prawe kliknięcie myszy)
- Alt + Tab — przełącz się między otwartymi programami
- Alt + F4 — zamknij aktywne okno lub program
- Windows + L — zablokuj komputer
- Windows + D — pokaż lub ukryj pulpit
- Alt + F8 — wyświetl hasło w polu logowania
- Alt + Esc — przełącz się do wcześniej otwartych programów
- Alt + Enter — otwórz okno właściwości zaznaczonego elementu
- Alt + spacja — otwórz menu systemowe używanego programu
- Alt + strzałka w lewo — przejdź wstecz (np. w Eksploratorze)
- Alt + strzałka w prawo — przejdź dalej
Ponadto warto również pamiętać o klawiszach funkcyjnych czyli F1-F12 — do każdego z nich przypisane są rozmaite funkcje i działania, które również znacząco ułatwiają i przyspieszają pracę:
- F1 — otwórz pomoc w aktualnie używanym programie/uruchom pomoc systemową Windows
- F2 — zmień nazwę pliku lub folderu
- F3 — wyszukaj zawartość w programach i folderach
- F4 — pokaż pasek adresu w przeglądarkach
- F5 — odśwież stronę internetową lub folder
- F6 — przenieś kursor między elementami aktywnego okna (np. paskiem adresu i zawartością strony)
- F7 — sprawdź pisownię i gramatykę
- F8 — uruchom tryb awaryjny podczas startu starszych wersji Windows
- F9 — wyślij i odbierz wiadomości w programach pocztowych
- F10 — aktywuj menu aplikacji (działa jak klawisz Alt)
- F11 — przełącz widok pełnoekranowy
- F12 — otwórz okno „Zapisz jako” lub uruchom narzędzia deweloperskie (DevTools)
Wiele laptopów oraz klawiatury gamingowe posiadają także szereg funkcji multimedialnych ukrytych na przyciskach – najczęściej funkcyjnych – które zazwyczaj uruchamia się poprzez jednoczesne przytrzymanie klawisza Fn. Funkcje te różnią się w zależności od modelu laptopa czy klawiatury, jednak najczęstsze z nich to:
- sterowanie głośnością, wyciszenie komputera
- sterowanie jasnością ekranu
- wyłączenie lub włączenie touchpada
- sterowanie podświetleniem klawiatury
- przełączanie ekranu (np. do rzutnika)
Zwykle przyciski te posiadają tożsame z funkcjami ikony umieszczone obok numerów i liter, jeśli jednak masz wątpliwości, który z nich odpowiada jakiej roli, sprawdź tę informację w instrukcji obsługi, wyszukując model swojego sprzętu w sieci lub… po prostu testując te funkcje.
Przydatne skróty klawiszowe MacBook – w komputerach i laptopach Apple
Środowisko MacOS i Windows sporo się różnią – to nie ulega wątpliwościom. Wydawać by się więc mogło, że skróty klawiszowe na MacBookach będą zupełnie inne i każdy, kto przesiądzie się z systemu Microsoft na komputery Apple, będzie miał problem z ich zapamiętaniem. Nic bardziej mylnego! Wiele z nich wygląda bardzo podobnie z drobną różnicą — zamiast klawisza Ctrl, do wywoływania skrótów używany jest przycisk Command (⌘).
Oto lista najważniejszych skrótów na systemach Mac:
- ⌘ + X — wytnij
- ⌘ + C — kopiuj
- ⌘ + V — wklej
- ⌘ + Z — cofnij ostatnio wykonaną czynność
- ⌘ + Shift + Z — przywróć cofniętą czynność
- ⌘ + A — zaznacz cały tekst lub wszystkie elementy
- ⌘ + F — wyszukaj słowa lub frazy
- ⌘ + G — przejdź do kolejnego wystąpienia wyszukiwanej frazy
- ⌘ + H — ukryj okno używanego programu
- ⌘ + M — zminimalizuj okno używanego programu
- ⌘ + O — otwórz plik lub program
- ⌘ + P — wydrukuj dokument
- ⌘ + S — zapisz dokument
- ⌘ + T — otwórz nową kartę w przeglądarce
- ⌘ + W — zamknij aktywne okno programu
- Option + ⌘ + Esc — wymuś zamknięcie programu
- Control + ⌘ + F — włącz tryb pełnoekranowy programu
- ⌘ + Tab — przełącz się między otwartymi programami
- Shift + ⌘ + 5 — wykonaj zrzut ekranu lub nagraj ekran
- Shift + ⌘ + N — utwórz nowy folder
- ⌘ + , — otwórz ustawienia (preferencje) używanego programu
Najważniejsze skróty klawiszowe Excel – dla łatwiejszej pracy
Wiele skrótów, które wymieniliśmy w pierwszym akapicie, znajduje swoje zastosowanie również Excelu, czyli w arkuszach kalkulacyjnych Windows.
Poza tymi, które już znasz, warto zapamiętać również inne przydatne skróty klawiszowe Excel:
- Ctrl + P — drukuj
- Ctrl + A — zaznacz wszystko
- Ctrl + N — nowy skoroszyt
- Ctrl + O — otwórz skoroszyt
- Ctrl + B — pogrubienie
- Ctrl + I — kursywa
- Ctrl + U — podkreślenie
- Ctrl + Home — przejdź do komórki A1
- Ctrl + End — przejdź do ostatniej użytej komórki
- Page Up / Page Down — przewiń ekran w górę lub w dół
- Alt + Enter — wstaw nową linię w tej samej komórce
- F2 — edytuj zawartość komórki
- Ctrl + Shift + „+” — wstaw nową komórkę, wiersz lub kolumnę
- Ctrl + „-” — usuń zaznaczoną komórkę, wiersz lub kolumnę
- Shift + F9 — przelicz aktywny arkusz
- F9 — przelicz zaznaczoną formułę (podczas edycji)
- Ctrl + 1 — otwórz okno formatowania komórki
- Alt + H + O + I — dopasuj automatycznie szerokość kolumny
- Ctrl + Tab — przełącz się między otwartymi skoroszytami
- Ctrl + Page Up / Page Down — przełącz się między arkuszami
- Shift + F11 — wstaw nowy arkusz
- Ctrl + Shift + L — włącz lub wyłącz filtrowanie
- Alt + ↓ (w komórce z filtrem) — rozwiń listę filtrów
- Alt + = — wstaw automatycznie formułę sumującą (SUMA)
Skróty klawiszowe Word — do sprawniejszej pracy z tekstem
Mnóstwo z podanych wyżej skrótów działających w Excel oraz wywołujących określone funkcje w systemie, działa również w podobny sposób w programie do edycji dokumentów i pisania, czyli Word. Ponadto warto zapamiętać jednak jeszcze parę z nich.
Oto przydatne skróty klawiszowe Word:
- Ctrl + Shift + W – podkreślenie tylko wyrazów
- Ctrl + Shift + D – podwójne podkreślenie
- Ctrl + E – wyśrodkowanie
- Ctrl + L – wyrównanie do lewej
- Ctrl + R – wyrównanie do prawej
- Ctrl + J – justowanie (wyrównanie do obu marginesów)
- Ctrl + → / ← – przeskok o całe wyrazy
- Ctrl + ↑ / ↓ – przeskok o całe akapity
- Ctrl + Home – przejście na początek dokumentu
- Ctrl + End – przejście na koniec dokumentu
- Shift + → / ← / ↑ / ↓ – zaznaczanie tekstu
- Ctrl + Shift + → / ← – zaznaczanie wyrazów
- Ctrl + 1 – pojedyncze interlinie
- Ctrl + 2 – podwójne interlinie
- Ctrl + 5 – interlinie 1,5
- Ctrl + M – wcięcie akapitu w prawo
- Ctrl + Shift + M – wcięcie akapitu w lewo
- Ctrl + Q – usuń formatowanie akapitu
- Ctrl + Space – usuń formatowanie znakowe (czcionka)
- Ctrl + D – okno czcionki (rozmiar, kolor itd.)
- Ctrl + Shift + > / < – zwiększ / zmniejsz rozmiar czcionki
- Ctrl + Shift + A – zamień tekst na wielkie litery
- Shift + F3 – zmień wielkość liter (małe/wielkie/tytułowe)
- F7 – sprawdzanie pisowni i gramatyki
- Alt + Ctrl + M – wstaw komentarz
- Ctrl + H – znajdź i zamień
- Ctrl + Enter – wstaw nową stronę
- Alt + Shift + D – wstaw bieżącą datę
- Alt + Shift + T – wstaw bieżący czas
- Ctrl + K – wstaw hiperłącze
- Ctrl + Alt + 1 / 2 / 3 – zastosuj style nagłówków (Nagłówek 1, 2, 3)
Jak wyłączyć skróty klawiszowe i skróty trwałe w systemie Windows?
Skróty klawiszowe potrafią ułatwić życie, ale… nie każdemu i nie zawsze. Czasem, zamiast przyspieszać pracę, przypadkowe kliknięcie kombinacji klawiszy potrafi wszystko wywrócić do góry nogami. Dodatkowo system Windows ma coś takiego jak skrót trwały – to funkcja ułatwień dostępu, która aktywuje się po kilkukrotnym naciśnięciu np. klawisza Shift i pozwala korzystać ze skrótów bez przytrzymywania kilku klawiszy jednocześnie. Przydatne? Owszem. Denerwujące, gdy niepotrzebne? Jeszcze jak! Na szczęście łatwo to wyłączyć!
Aby wyłączyć skróty trwałe i inne skróty klawiszowe:
- Otwórz Ustawienia systemu (np. skrótem Windows + I)
- Przejdź do zakładki Ułatwienia dostępu > Klawiatura
- Wyłącz opcje: Użyj klawiszy trwałych, klawiszy przełączających i filtrujących – w zależności od tego, co sprawia problem.
A jeśli temat interesuje Cię głębiej i chciałbyś dowiedzieć się chociażby jak wyłączyć klawiaturę w laptopie, np. tymczasowo, by uniknąć przypadkowego pisania podczas oglądania serialu, zabawy z dzieckiem lub podłączenia klawiatury gamingowej – to również da się zrobić i warto o tym poczytać w innych naszych artykułach!
Źródło zdjęć: Adobe Stock
